Mbunge wa kitaifa aliyechaguliwa katika jiji la Uvira, mkoani Sud-Kivu, Claude Misare Mugomberwa, amemhoji Naibu Waziri Mkuu, Waziri wa Ulinzi wa Taifa na Masuala ya Wastaafu wa Kijeshi, kuhusu usimamizi wa fedha zilizotengwa kwa ajili ya wapiganaji wanaojulikana kwa jina la «Wazalendo». Kupitia swali la maandishi, mbunge huyo anataka kupata ufafanuzi kuhusu namna rasilimali hizo zinavyosimamiwa na kutumika.

Katika barua yenye kumbukumbu namba 017/JAN/MMC/DN/2026, iliyopokelewa tarehe 12 Agosti 2026 katika ofisi ya Spika wa Bunge la Taifa, Claude Misare Mugomberwa alimwandikia rasmi Waziri anayesimamia Ulinzi wa Taifa. Hatua hiyo imechukuliwa katika mazingira ambayo Wazalendo wana nafasi muhimu katika mfumo wa ulinzi dhidi ya makundi yenye silaha na nguvu zinazotajwa kuwa tishio katika maeneo kadhaa ya mashariki mwa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo.

Mbunge huyo wa Uvira anataka hasa kuelewa mifumo iliyowekwa kwa ajili ya kuhakikisha usimamizi, ufuatiliaji na matumizi ya fedha zinazotengwa kwa wapiganaji hao. Ingawa maudhui yote ya swali hilo la maandishi hayajawekwa wazi kwa umma, hatua hiyo ya kibunge inaonyesha umuhimu wa kupata ufafanuzi kuhusu mahali fedha hizo zinapoelekezwa na namna zinavyosimamiwa.

Ili kuhalalisha hatua yake kwa misingi ya kikatiba na kisheria, Claude Misare Mugomberwa anarejelea vifungu kadhaa vya sheria. Anataja hasa vifungu vya 100 na 138 vya Katiba, pamoja na vifungu vya 178, aya ya kwanza, 180, aya ya kwanza, na 189, aya ya kwanza, vya Kanuni za Ndani za Bunge la Taifa. Vifungu hivyo vinaweka msingi wa taratibu za udhibiti wa kibunge kuhusu utekelezaji wa majukumu ya Serikali.

Hatua hii ya mbunge inakuja wakati suala la usimamizi wa makundi ya wenye silaha yanayoshirikiana na vikosi vya kawaida likiendelea kuibua maswali mbalimbali. Katika mikoa ya Kivu Kaskazini na Kivu Kusini, Wazalendo wanaelezwa na mamlaka kuwa miongoni mwa washiriki katika ulinzi wa ardhi ya taifa. Hata hivyo, utendaji wao, usimamizi wao pamoja na matumizi ya rasilimali zinazotengwa kwa ajili yao bado ni masuala nyeti.

Kupitia swali hilo la maandishi, mbunge wa kitaifa wa Uvira analenga kutekeleza jukumu lake la udhibiti wa kibunge kwa kuomba majibu kutoka kwa Wizara ya Ulinzi. Lengo lililotajwa ni kuwezesha Bunge la Taifa kupata taarifa sahihi kuhusu usimamizi wa rasilimali za umma zinazotengwa kwa ajili ya kundi hilo la wapiganaji.

Nakala ya barua hiyo pia ilitumwa kwa taarifa kwa Naibu Spika wa Pili wa Bunge la Taifa. Hatua hiyo sasa inafungua uwezekano wa kupatikana kwa majibu kutoka kwa Naibu Waziri Mkuu, Waziri wa Ulinzi wa Taifa na Masuala ya Wastaafu wa Kijeshi, ambaye anaweza kutoa ufafanuzi kuhusu hoja zilizoibuliwa na mbunge huyo wa Uvira.

Elie Mariboyi