Rais Félix Tshisekedi amepiga hatua nyingine, Septemba 13, 2026, katika mpango wake wa kuandaa Mazungumzo ya Kitaifa, baada ya kutia saini agizo la kuunda Kamati ya Maandalizi ya Mazungumzo ya Kitaifa kwa ajili ya amani, mshikamano na ujenzi mpya wa taifa. Mchakato huo, unaowasilishwa kama jukwaa shirikishi litakalodumu kwa muda usiozidi miezi mitatu, unatazamiwa kuanza kwa mashauriano katika majimbo yote 26 kabla ya kufanyika kwa vikao vya kitaifa mjini Kinshasa. Hata hivyo, mpango huo wa rais umeanza kukumbana na upinzani kutoka kwa makundi ya kisiasa yanayoupinga, ambayo yanautafsiri kama mkakati wa kisiasa wa kuimarisha zaidi mamlaka ya utawala uliopo.
Agizo hilo, lililosomwa kupitia matangazo ya RTNC na msemaji wa mkuu wa nchi, Tina Salama, linaainisha misingi mikuu ya mchakato huo unaolenga kuzaa Mkataba wa Kitaifa. Urais unaweka mkazo katika mchakato unaokusudia kuwashirikisha makundi mbalimbali ya jamii, wakiwemo wanawake, vijana na raia wa Kongo wanaoishi katika diaspora. Hata hivyo, mstari mmoja umewekwa wazi: hakuna kundi lenye silaha litakaloruhusiwa kushiriki katika vikao hivyo. Kwa upande wa utawala, lengo lililotangazwa ni kuunda nafasi ya mashauriano kuhusu amani, mshikamano wa kitaifa na ujenzi mpya wa taifa.
Katika kambi ya upinzani, tangazo hilo halijapokelewa kwa mikono miwili. Jukwaa la LAMUKA/C64 limethibitisha kuendelea na maandamano yaliyopangwa kufanyika Septemba 15 mjini Kinshasa, siku ambayo pia inaashiria kuanza kwa kikao kipya cha Bunge. Msemaji wake, Prince Epenge, amesema kuwa maandamano hayo hayawezi tena kufutwa. Kwa mujibu wake, jukwaa lililoanzishwa na Rais Tshisekedi halikidhi matakwa ya Katiba na, kwa mtazamo wake, linaelekea katika mchakato wa kukiuka Katiba. Hivyo, upinzani unaendelea kuweka shinikizo licha ya tangazo la Mazungumzo ya Kitaifa.
Huko Ituri, upinzani umechukua mwelekeo mkali zaidi. Mufalme Moïse dit Lumumba, kiongozi wa NOGEC na mmoja wa viongozi wa upinzani katika jimbo hilo, amepinga pia mfumo uliopendekezwa na Urais. Baada ya kusema kuwa amelisoma kwa kina agizo la rais, amelielezea mchakato huo kuwa ni « Kongamano la Muungano Mtakatifu lililofichwa ». Kwa mtazamo wake, muundo na namna ya utendaji wa kamati ya maandalizi haviwezi kuhakikisha uwakilishi huru na wa kutosha wa mitazamo mbalimbali ya kisiasa na kijamii, hususan ile ya C64, NOGEC na sehemu ya mashirika ya kiraia.
Malalamiko yake yanajikita katika hoja kuu tatu. Kwanza, anapinga kile anachokiona kuwa ni mchakato unaodhibitiwa na mamlaka, akidai kwamba uteuzi wa waandaaji na uchujaji wa washiriki unatia doa uaminifu wa mchakato huo. Pili, anakosoa kile anachokiona kuwa ni jaribio la kugawanya kwa makundi yote ya taifa uwajibikaji wa hali ya nchi ambayo, kwa mtazamo wake, imesababishwa hasa na Muungano Mtakatifu. Katika hoja yake, anataja miongoni mwa mambo mengine hali ya kiusalama katika mashariki mwa nchi na matatizo ya kiuchumi. Tatu, anatilia shaka utekelezaji wa mapendekezo yatakayotokana na mazungumzo hayo, akikumbusha kwamba baadhi ya ahadi zilizotokana na mashauriano yaliyotangulia hazikutoa, kwa mujibu wake, matokeo yaliyotarajiwa.
Kwa kiongozi huyo wa upinzani nchini Ituri, masharti muhimu ya kufanyika kwa Mazungumzo ya kweli ya Kitaifa bado hayajatimia. Anataka, miongoni mwa mambo mengine, kuachiliwa kwa wafungwa wa kisiasa anaowataja, akiwemo Constant Mutamba, Joseph Kabila na Seth Kikuni, kusitishwa kwa mashtaka dhidi ya waandishi wa habari, pamoja na kuanzishwa kwa upatanishi huru na usioegemea upande wowote. Kwa mtazamo wake, bila kuwepo kwa dhamana hizo, mchakato huo hauwezi kuchukuliwa kuwa Mazungumzo ya Kitaifa ya kweli. Anahitimisha msimamo wake kwa kauli kali: « Bila hayo, haya si Mazungumzo ya Kitaifa. Ni hotuba ya mtu mmoja. »
Huko Kinshasa, Septemba 15 inaonekana kuwa siku yenye mvutano mkubwa, huku ikikutanisha mwanzo wa kikao cha Bunge, maandamano yaliyotangazwa na jukwaa la C64/LAMUKA na maandamano ya kupinga maandamano hayo yanayodaiwa kuandaliwa na Vijana wa Kirepublican wanaomuunga mkono Rais Tshisekedi. Wakati agizo la rais limefungua rasmi njia ya mashauriano yaliyotangazwa, upinzani unaibua swali linalovuka mipaka ya mji mkuu: Ituri na makundi mengine ya upinzani yatakuwa na nafasi gani katika mchakato huu? Kati ya kushiriki na kususia, mjadala kuhusu uhalali, ushirikishwaji na dhamana za Mazungumzo ya Kitaifa ndio kwanza umeanza.
La Reine Aminata Kitambala