Baada ya kukaa uhamishoni nchini Uganda kwa kipindi fulani, watu tisa waliokuwa wakidaiwa kuwa wanachama wa zamani wa Mkataba wa Mapinduzi ya Umma (CRP) wameirejea Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Walipokelewa mjini Bunia na Gavana wa kijeshi wa Ituri, huku wakieleza azma yao ya kuchangia sasa mchakato wa amani na maendeleo ya jimbo hilo.
Watu hao tisa waliorejea nchini walipokelewa Jumatano, tarehe 26 Agosti, na Gavana wa kijeshi wa Ituri, Meja Jenerali Kasongo Mulumba Gaby, katika ofisi yake, mbele ya viongozi mbalimbali wa usalama wa jimbo hilo. Mazungumzo yalilenga hasa suala la kuwarejesha katika maisha ya kawaida pamoja na utayari wao wa kushiriki katika juhudi za kurejesha amani na kuimarisha mshikamano wa kijamii nchini Ituri.
Baada ya mazungumzo hayo, Patrick Ruvale, msemaji wa muda wa kundi hilo, alisema uamuzi wao unatokana, miongoni mwa mambo mengine, na mwito wa Rais wa Jamhuri, Félix Tshisekedi, wa kuwataka raia wa Kongo wanaoishi uhamishoni kurejea nchini na kushiriki katika ujenzi wa taifa. « Kwetu sisi, haikuwezekana kushiriki katika amani tukiwa mbali », alisema, akieleza kuwa uzoefu wa vita umewawezesha kutambua kwamba vita haviwezi kuwa njia ya maendeleo. Aliongeza kuwa sasa wanataka « kufanya kazi na kuishi kwa amani » pamoja na ndugu zao wengine.
Watu hao, waliokuwa wanadaiwa kuwa wanachama wa zamani wa CRP, pia wametoa wito kwa makundi ya waasi ambayo bado yanaendelea kufanya shughuli za kijeshi pamoja na Wakongo wanaoishi uhamishoni, kuchagua njia ya amani na kufikiria kurejea nchini. Ujumbe wao unatolewa katika mazingira magumu ya kibinadamu, ambapo familia nyingi nchini Ituri zinaendelea kuteseka kutokana na madhara ya ghasia za silaha na kulazimika kuishi katika maeneo ya wakimbizi wa ndani.
Mkataba wa Mapinduzi ya Umma, CRP, uliundwa mwezi Machi 2025 mjini Kampala, Uganda, na Thomas Lubanga. Harakati hiyo ya kisiasa na kijeshi inatajwa kuwa na tawi la kisiasa, linaloitwa CRP, pamoja na tawi la kijeshi linalojulikana kama « Kikosi cha Mapinduzi ya Umma ». Thomas Lubanga, aliyekuwa kiongozi wa zamani wa Umoja wa Wazalendo wa Kongo (UPC), alihukumiwa mwaka 2012 na Mahakama ya Kimataifa ya Uhalifu (CPI) kifungo cha miaka 14 kwa kosa la kuwasajili na kuwatumia watoto kama wanajeshi wakati wa vita vya Ituri.
CRP pia imeshutumiwa na FARDC kwa kufanya mashambulizi katika eneo la Nyamamba, katika wilaya ya Djugu. Ripoti ya wataalamu wa Umoja wa Mataifa pia ilieleza kuhusu uhusiano unaodaiwa kuwepo kati ya CRP na makundi mengine yenye silaha yanayofanya shughuli zao mashariki mwa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Mnamo Oktoba 2025, harakati hiyo ilikumbwa na mgogoro wa ndani uliosababisha, miongoni mwa mambo mengine, kujiuzulu kwa viongozi kadhaa waliokuwa miongoni mwa waanzilishi wake mjini Kampala.
Kwa mujibu wa vyanzo vilivyo karibu na uongozi wa jimbo, kurejea kwa watu hao tisa nchini ni sehemu ya mwendelezo wa mwito wa umoja na kurejea kwa hiari uliotolewa na Rais Félix Tshisekedi. Safari yao ya kurejea iliwezeshwa na Max Nissan Amade, mjumbe maalumu wa Rais wa Jamhuri anayeshughulikia masuala ya upatanishi, ambaye anakumbusha kwamba « utajiri wa kwanza wa nchi si madini, bali ni watu wake ». Hatua hii inachukuliwa wakati ambapo Ituri, yenye zaidi ya watu 999,000 waliokimbia makazi yao ndani ya nchi, inaendeleza mipango mbalimbali ya mazungumzo katika juhudi za kufunga ukurasa wa zaidi ya miongo miwili ya ghasia za silaha.
La Reine Aminata Kitambala